Landsreglur

Máttu selja egg úr eigin hænum á Íslandi?

Eggjasala á Íslandi: það sem landstextarnir sem við lásum segja, hvar þú mátt selja, eftir hvaða reglum og hvert á að leita.

Í stuttu máli

Selja má eigin heil, óþvegin egg beint samkvæmt undanþágu frá matvælaleyfi (egg frá allt að 100 alifuglum eða allt að 1.600 kg af eggjum á ári). Kvaðir um hænsnahald gilda; að hluta er óljóst hvað gildir um skráningu hænsna í garði og hver staða fyrirmæla um að halda fuglum inni er nú.

Hvert á að leita: Matvælastofnun (MAST).

Eggjasala og alifuglahald

Opinberar heimildir lesnar: 3Tilvitnanir: 15Kannað 8. október 2026

Yfirlit

Leyfi

Undanþága frá matvælaleyfi innan marka; aðrar skyldur gilda áfram

Mörk fyrir litla hópa

Bein afhending eigin heilla, óunninna eggja

Bændamarkaðir

Með skilyrðum

Eggjabakkar

Hreinar umbúðir; óljóst hvaða reglur gilda um endurnotkun

Túlkun á reglum sem gilda á Íslandi, byggð á heimildum, ekki lögfræðiráðgjöf. Reglur breytast; staðfestu hjá stjórnvaldinu áður en þú selur: Matvælastofnun (MAST).

Þarftu leyfi?

Undanþága frá matvælaleyfi innan marka; aðrar skyldur gilda áframBein afhending eigin heilla, óunninna eggja

Undanþágan nær til beinnar afhendingar framleiðanda til neytenda á eigin heilum, óunnum eggjum frá allt að 100 alifuglum, eða á allt að 1.600 kg af eggjum á ári. Framleiðsla og markaðssetning sem undanþágan nær til þurfa ekki leyfi samkvæmt 9. og 20. gr. laga um matvæli. Þetta er afmörkuð undanþága frá matvælaleyfi, ekki undanþága frá skyldum varðandi dýrahald eða húsnæði.

Skilyrði í textunum sem við lásum

  • Afhentu neytendum beint egg úr eigin framleiðslu. Mörkin við 100 fugla eiga við um alifugla; þau takmarkast ekki við hænur.
  • Eggin skulu vera með óbrotna skurn og vera áfram í skurninni, óþvegin og ekki meðhöndluð á annan hátt.
  • Tryggðu að matvælin séu örugg, fylgdu meginreglum um almenna hollustuhætti og verndaðu þau gegn óhreinindum og því að þau spillist.
  • Þegar við á skal vera hægt að rekja feril matvælanna, þ.e. hvaðan þau eru fengin og til hvaða fyrirtækja þau eru afhent. Þessi skylda heimilar ekki ein og sér endursölu þriðja aðila samkvæmt undanþágunni.
  • Innlendu reglugerðirnar nr. 103/2010 og 104/2010 um hollustuhætti gilda ekki um starfsemi sem fellur undir þessa reglugerð um lítið magn. Þessi tiltekna undanþága sýnir ekki að víðtækari undanþágur frá öðrum lögum gildi.

Nákvæmt orðalag

Afhendingu frumframleiðenda á eggjum frá allt að 100 alifuglum, eða á eggjum allt að 1.600 kg á ári og dreifa þeim heilum og óunnum beint til neytenda.

Hvar þú mátt selja

Heiman frá eða á býlinu

Heimilt innan undanþágunnar fyrir lítið magn, samkvæmt leiðbeiningum MAST

Samkvæmt leiðbeiningum MAST er framleiðandanum heimilt að selja á þeim stað þar sem hænurnar eru haldnar, innan undanþágunnar fyrir lítið magn.

Bændamarkaðir

Með skilyrðum

Framleiðandinn má sjálfur selja neytendum eggin á markaði. Pakkaðu eggjunum í umbúðir með nafni og heimilisfangi framleiðandans og upplýstu neytendur um aldur eggjanna, þ.e. varpdag.

Verslanir og veitingastaðir

Ekki tilgreint

MAST heimilar sölu samkvæmt undanþágunni í eigin leyfisskyldri matvöruverslun sama framleiðanda, með nafni og heimilisfangi framleiðandans á umbúðum. Við höfum ekki staðfest undanþágu fyrir afhendingu til smásala eða veitingastaða þriðja aðila.

Bakkar, merkingar og meðhöndlun

Eggjabakkar

Hreinar umbúðir; óljóst hvaða reglur gilda um endurnotkun

Almennar leiðbeiningar MAST um meðferð eggja krefjast hreinna umbúða. Óljóst er hvort eingöngu skuli nota nýja eggjabakka og hver öll skilyrði fyrir endurnotkun eru. Við sölu samkvæmt undanþágunni á markaði og í eigin verslun þurfa umbúðir samt að bera nafn og heimilisfang framleiðandans.

Kæling

Í almennum leiðbeiningum MAST um meðferð eggja segir að hitastig við geymslu hjá framleiðanda skuli vera að hámarki 12 °C. Óljóst er hver nákvæm lagaleg tengsl þessa eru við framleiðendur sem falla undir undanþáguna fyrir lítið magn, og því tilgreinum við hér ekkert almennt tölulegt hámark.

Merkingar og skilti: það sem textarnir sem við lásum segja

  • Við sölu samkvæmt undanþágunni á markaði eða í eigin leyfisskyldri verslun framleiðandans skulu umbúðir bera nafn og heimilisfang framleiðandans.
  • Í leiðbeiningum MAST um undanþáguna segir að upplýsa skuli neytendur um aldur eggjanna, þ.e. varpdag; þetta sýnir ekki að almenn krafa sé um að prenta þann dag á allar umbúðir.
Séu eggin seld á markaði eða í eigin verslun skal merkja umbúðir með nafni og heimilisfangi framleiðanda.

Flokkun

Ekki tilgreint í heimildunum sem við lásum.

MAST segir að sá sem flokkar egg eftir stærð og pakkar þeim í lokaða neytendabakka þurfi starfsleyfi fyrir eggjapökkunarstöð. Þessi almenna leyfisskylda leið fellir ekki niður þær heimildir um pökkun sem lýst er fyrir sölu á litlu magni samkvæmt undanþágunni. Við höfum ekki staðfest undanþágu frá flokkun.

Eggjaþvottur

Undanþágan fyrir lítið magn krefst óþveginna eggja. Samkvæmt almennum leiðbeiningum MAST um meðferð eggja má eingöngu þvo egg í eggjapökkunarstöð með starfsleyfi frá MAST.

Heldurðu hænur á Íslandi? →Skráning, heimildir til að fyrirskipa að alifuglum sé haldið inni vegna fuglaflensu og reglur um velferð – á sérstakri síðu.

Það sem lögin segja, orðrétt

Hver tilvitnun er orðrétt og á frummálinu, tekin úr opinberri heimild og flokkuð eftir textanum sem hún kemur úr.

Reglugerð nr. 580/2012, 2–6. gr.

  • Afhendingu frumframleiðenda á eggjum frá allt að 100 alifuglum, eða á eggjum allt að 1.600 kg á ári og dreifa þeim heilum og óunnum beint til neytenda.

    · lesið 8. október 2026

  • Aðilar undir smáræðismörkum og frumframleiðendur, sem falla undir reglugerð þessa, þurfa ekki leyfi, skv. 9. og 20. gr. laga nr. 93/1995 um matvæli, með síðari breytingum, til að framleiða og markaðssetja matvæli sem reglugerð þessi nær til.

    · lesið 8. október 2026

  • Ákvæði reglugerða nr. 103/2010 um hollustuhætti sem varða matvæli og nr. 104/2010 um sérstakar reglur um hollustuhætti sem varða matvæli úr dýraríkinu gilda ekki um starfsemi sem fellur undir reglugerð þessa.

    · lesið 8. október 2026

  • Heil egg: Egg með óbrotna skurn. Óunnin egg: Egg alifugla í skurn sem ekki hafa verið þvegin eða meðhöndluð á annan hátt.

    · lesið 8. október 2026

  • Aðilar undir smáræðismörkum og frumframleiðendur, sem reglugerð þessi nær til, skulu tryggja að matvæli sem þeir framleiða og markaðssetja séu örugg og ekki heilsuspillandi eða óhæf til neyslu.

    · lesið 8. október 2026

  • Aðilar undir smáræðismörkum og frumframleiðendur, sem reglugerð þessi nær til, skulu haga starfsemi sinni í samræmi við meginreglur um almenna hollustuhætti og tryggja að matvæli óhreinkist ekki eða spillist á annan hátt.

    · lesið 8. október 2026

  • Þegar við á skal vera fyrir hendi möguleiki til að rekja feril matvæla, þ.e. að hægt sé að tilgreina hvaðan matvæli eru fengin og til hvaða fyrirtækja þau eru afhent.

    · lesið 8. október 2026

Matvælastofnun (MAST)

  • Salan getur farið fram á þeim stað þar sem hænurnar eru aldar. Einnig er aðilanum heimilt að fara með eggin á markað og selja þau sjálfur neytendum.

    · lesið 8. október 2026

  • Ef sami aðili rekur leyfisskylda verslun með matvæli má salan fara fram í versluninni.

    · lesið 8. október 2026

  • Séu eggin seld á markaði eða í eigin verslun skal merkja umbúðir með nafni og heimilisfangi framleiðanda.

    · lesið 8. október 2026

  • Aðilinn skal ávallt upplýsa neytendur um aldur eggjanna þ.e. varpdag.

    · lesið 8. október 2026

  • Eggjum skal pakkað í hreinar umbúðir.

    · lesið 8. október 2026

  • Hitastig við geymslu eggja hjá framleiðanda skal vera að hámarki 12°C.

    · lesið 8. október 2026

  • Sá sem sem flokkar egg eftir stærð og pakkar eggjum í neytendaumbúðir (lokaða eggjabakka) þarf að fá starfsleyfi fyrir eggjapökkunarstöð.

    · lesið 8. október 2026

  • Þvottur á eggjum má eingöngu fara fram í eggjapökkunarstöð sem er með starfsleyfi frá Matvælastofnun.

    · lesið 8. október 2026

Heimildir

Algengar spurningar

Þarftu leyfi til að selja egg á Íslandi?
Undanþága frá matvælaleyfi innan marka; aðrar skyldur gilda áfram. Mörk fyrir smáframleiðendur: bein afhending eigin heilla, óunninna eggja. Hvert á að leita: Matvælastofnun (MAST).
Hvar máttu selja egg á Íslandi?
Heiman frá eða á býlinu: heimilt innan undanþágunnar fyrir lítið magn, samkvæmt leiðbeiningum MAST. Markaðir: með skilyrðum. Verslanir og veitingastaðir: ekki tilgreint.
Hvað segja reglurnar um bakka og merkingar á Íslandi?
Hreinar umbúðir; óljóst hvaða reglur gilda um endurnotkun. Það sem textarnir sem við lásum segja um merkingar og skilti: Við sölu samkvæmt undanþágunni á markaði eða í eigin leyfisskyldri verslun framleiðandans skulu umbúðir bera nafn og heimilisfang framleiðandans; Í leiðbeiningum MAST um undanþáguna segir að upplýsa skuli neytendur um aldur eggjanna, þ.e. varpdag; þetta sýnir ekki að almenn krafa sé um að prenta þann dag á allar umbúðir.
Hvaða textar gilda um eggjasölu á Íslandi?
Textar sem vitnað er í á þessari síðu: Reglugerð nr. 580/2012, 2–6. gr.; Reglugerð nr. 88/2022, 2–6., 12., 16. og 18. gr.; ákvæði til bráðabirgða; Reglugerð nr. 987/2026, 1. og 20. gr.; ákvæði til bráðabirgða. Kannað 8. október 2026.

6 atriði sem við gátum ekki staðfest eru talin upp á ensku síðunni.

Löglegt þar sem þú býrð? Haltu þá bókhaldið.

Sölubók PoultryPal heldur utan um viðskiptavini, seld egg og greiðslur við hlið fóðurkostnaðar, svo þú vitir framlegðina en ekki bara fjölda eggja. Premium inniheldur fjárhagsyfirlit og sölubókina. Ókeypis niðurhal fyrir iOS og Android.

Sækja í App StoreFáðu það á Google Play